Còn với sự vắng mặt của Obama tại Hội nghị Đông Á vào ngày tới, các nhà lãnh đạo Trung Quốc càng có đủ lý do để lờ đi tranh chấp hải phận và thay vào đó là tung ra các ích lợi thương nghiệp bằng việc tụng ca nền kinh tế Trung Quốc vẫn có thể duy trì ảnh hưởng lớn lao trong khu vực
Chúng ta sẽ phải chờ xem đã”, Ngoại trưởng Philippines Albert del Rosario cho hay. Chúng tôi vẫn hy vọng, nhưng chẳng thể kiên cố cách này sẽ đạt được tiến bộ nào.
Dẫn lời các nhà phân tích, các quan chức cấp cao và các nhà ngoại giao trong khu vực, tờ Reuters đánh giá sẽ không có tiến bộ nào trong vấn đề tranh chấp lãnh thổ ở Biển Đông có thể đạt được trong Hội nghị thượng định Đông Á được bắt đầu vào mai sau (9/10) tại Brunei.
Điều đó được thể hiện qua “thiện chí” đồng ý tham vấn COC với ASEAN nhưng sau đó lại mâm quyết cho rằng cần xây dựng bộ lề luật này “từng bước một” và liên tục đổ lỗi cho các nước trong khu vực mới là “kẻ gây rối”.
Nhưng trên thực tiễn, chính Bắc Kinh khi dự đàm phán lại không cam kết bất cứ điều gì cụ thể. Trước thời điểm chính phủ Mỹ đóng cửa, nội các Obama đã biểu lộ sự quan hoài đặc biệt đến Đông Nam Á bằng chiến lược tiếp cận 2 mũi nhọn: Tăng cường sự hiện diện luân phiên quân sự tại Biển Đông, đồng thời lập chuồng xí phòng ngự kinh tế duyệt y việc xúc tiến hiệp nghị đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP).
Hẳn là, nếu chủ toạ Mao Trạch Đông còn sống sẽ dùng ngay câu thành ngữ giễu cợt Mỹ như người khổng lồ rối chân khi nâng tảng đá lớn từ chân trái để đặt sang chân phải của mình. “Mỹ cũng muốn luật lệ xử sự được ký kết nhanh chóng, nhưng thực sự là tuốt luốt đều phụ thuộc vào Trung Quốc. Theo Reuters, thời kì gần đây, Bắc Kinh đã có sự thay đổi “tinh tế” và phức tạp về sự hiện diện của mình trên các vùng biển tranh chấp.
Minh chứng cụ thể là một loạt các hiệp đồng kinh tế, hỗ trợ phát triển hạ tầng cơ sở giữa Trung Quốc với Indonesia, Malaysia đã được xúc tiến.
Và tất nhiên, Bắc Kinh sẽ không bỏ lỡ dịp này. Còn tại Diễn đàn APEC, ngay khi Mỹ - Nhật - Úc đang kiêng tiếng nói chung trong tranh chấp biển đảo thì ngay tức thì Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã lớn tiếng nạt nộ rằng: dù 3 nước có là đồng minh với nhau nhưng không được dùng cái cớ này để liên can vào tranh chấp của Trung Quốc, nếu không, sẽ chỉ làm tình hình bất lợi cho các bên.
Việc một Bộ trưởng Ngoại giao đi thay Tổng thống là một dị biệt lớn, trong đó nhiều chuyện đại sự tại châu Á sẽ bị bỏ ngỏ vô hạn vận.
Còn trên tờ Washington Post, đánh giá sự vắng mặt của Obama tại châu Á, ông Kenneth Lieberthal từ Viện Brookings cho đó là một điều rất nguy hiểm khi hiệp nghị TPP sẽ bị ảnh hưởng cấp tính trong vài tháng tới. Tuy nhiên, câu hỏi lớn đang hiển hiện là: Làm sao Mỹ có thể thực hành trang nghiêm các cam kết với đồng minh chiến lược và đồng minh tương lai, khi vẫn còn đang rối chân với các vấn đề “cơm áo gạo tiền” trong nhà đến mức người đứng đầu chính phủ không thể bỏ ra được vài ngày công du châu Á? Philippines đã phải thừa nhận rằng họ không hề ảo tưởng về tiến trình đạt được COC.
“Nhìn chung, rất khó để xem Mỹ có thể nói lên những mối quan tâm một cách mạnh mẽ như thế nào nếu không có Tổng thống”, Giáo sư Carl Thayer - một chuyên gia nghiên cứu Biển Đông tại Học viện Quốc phòng Úc - nhận định.
Động thái này đang “moi ruột” để làm yếu các nức cam kết TPP của Washington tại Đông Nam Á, tờ RT của Nga bình luận.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét